DE LANGSTRAAT - In steeds meer Brabantse wateren duikt de Amerikaanse rivierkreeft op. Ook in De Langstraat worden de dieren nu regelmatig gezien. Volgens Waterschap Brabantse Delta zitten ze nog niet overal, maar inmiddels wel in meerdere sloten en watergangen. Het gaat vooral om de rode en de gevlekte Amerikaanse rivierkreeft. In sommige wateren komt daarnaast de Chinese wolhandkrab voor. Het waterschap ziet dat de exoten bezig zijn aan een duidelijke opmars en verwacht dat ze zich verder zullen verspreiden.
Aanwezigheid
Brabantse Delta houdt zelf geen aantallen bij. Waterschap Aa en Maas bevestigt dat de rivierkreeften “zeker aanwezig” zijn in De Langstraat. Medewerkers in het veld, zoals muskusrattenvangers en toezichthouders, voeren waarnemingen in in een intern systeem en in de Nederlandse Databank Flora en Fauna. Dit systeem is echter niet optimaal. Het is duur en de gegevens zijn snel verouderd, omdat de kreeften zich razendsnel verspreiden.
Schade
De gevolgen van de opmars zijn inmiddels goed zichtbaar. Rivierkreeften eten waterplanten weg en graven tunnels, bijvoorbeeld in dijken. Daardoor wordt het water troebel en verdwijnen planten en dieren die helder water nodig hebben.
Volgens Aa en Maas zijn de problemen vergelijkbaar met die in de rest van Nederland. Het rapport Afwegingskader
Rivierkreeften van de Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer of STOWA beschrijven hoe de dieren zorgen voor minder biodiversiteit, meer bagger, instabiele oevers en slechtere waterkwaliteit. In sommige gevallen kunnen de graafgangen zelfs bijdragen aan lekkages in kades die al in slechte staat zijn.
Als rivierkreeften in grote aantallen voorkomen, kan een watergebied volledig veranderen. Waterplanten verdwijnen, de bodem komt los en voedingsstoffen zoals fosfaat komen in het water terecht. Daardoor krijgen algen de kans om de boel over te nemen en wordt het water steeds troebeler. Ook kunnen de beestjes de kreeftenpest bij zich dragen; hier kan de Europese kreeft niet tegen.
Maatregelen
Brabantse Delta onderzoekt samen met de provincie en Staatsbosbeheer of kreeftensleuven kunnen helpen. Dat zijn constructies in het water die de dieren tegenhouden of vangen. Het waterschap wil kijken of zo’n pilot in De Langstraat zinvol is.
Aa en Maas laat weten dat de handhaving beperkt is. Het vangen van de kreeften werkt vaak maar tijdelijk en kan de situatie zelfs verergeren, omdat de populatie daarna snel weer groeit. Daarom richt het waterschap nieuwe natuurgebieden zo in dat ze minder aantrekkelijk zijn voor rivierkreeften. Flauwe oevers en betere waterkwaliteit moeten ervoor zorgen dat het ecosysteem sterker wordt en de kreeften minder kans krijgen om het water over te nemen.
Hulp van bewoners
Voor inwoners zijn de mogelijkheden beperkt. Rivierkreeften vallen onder de visserijwet en mogen niet zomaar worden gevangen. Het belangrijkste is dat mensen de dieren niet verder verspreiden. Dat betekent geen netten of emmers uitwisselen tussen verschillende wateren en geen kreeften verplaatsen.
Waterschappen vragen bewoners vooral om waarnemingen door te geven via waarneming.nl, bij voorkeur met een foto. Zo worden nieuwe plekken waar de dieren opduiken snel bekend.
